سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
414
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)
قوله : ان التزم : يعنى اگر مشترى به بيع ملتزم شد و آن را امضاء كرد . قوله : ان فسخ : ضمير در [ فسخ ] به مشترى عائد است . متن : و لو غصب من يد البائع قبل إقباضه و أسرع عوده بحيث لم يفت من منافعه ما يعتد به عرفا ، أو أمكن البائع نزعه بسرعة كذلك فلا خيار للمشتري ، لعدم موجبه . شرح فارسى : مرحوم مصنف مىفرماين : ج : اگر قبل از اينكه بايع مبيع را به مشترى تسليم كند از دستش غصب گرديد و سپس به سرعت به دستش بازگشت يا بايع قدرت آنكه مبيع را از غاصب بطور سريع بگيرد داشته و به آن مبادرت نمود براى مشترى خيار ثابت نمىشود . شارح ( ره ) مىفرماين : مقصود از برگشت مبيع بطور سريع بدست بايع اين استكه بقدرى اين عمل در خارج بدون درنگ و فاصله واقع شود كه از نظر عرف از منافع قابل توجه مبيع چيزى فوت نشده و به مشترى لطمهاى وارد نشود . و وجه اينكه مشترى در اين موارد خيار ندارد اين استكه موجب و سببى براى آن نيست و به عبارت ديگر عدم خيار مستند به مانع نيست بلكه ناشى از فقدان مقتضى است . قوله : قبل اقباضه : اضافه [ اقباض ] به ضمير از قبيل اضافه مصدر بمفعول بوده از اينرو ضمير در آن به بايع و ضمير مفعولى به مبيع عائد است .